The Public Enemy ****

Regie: William A. Wellman (1931)

Eindelijk deze klassieker maar eens gekeken en ik vond het een sterke film, ook al schuilt het grootste deel van zijn status volgens mij in zijn historische positie en invloed. Vanuit diezelfde invalshoek vind ik het ook altijd interessant om Hollywood films uit de pre Hays Code te zien, omdat ze op redelijk wat punten afwijken van wat je gewend bent, waarbij ook de grimmige working class sfeer een sterk punt van de film is, evenals uiteraard Cagney. Maar echt raken deed de film me verder niet, het bleef allemaal wat hangen in historische waardering en dat is voor mij niet voldoende om het als een waar meesterwerk te bestempelen.

Track of the Cat ****1/2

Regie: William A. Wellman (1952)

Dit is een experimentele Western, jawel en dan is mijn interesse ineens meer dan gewekt en gelukkig niet zonder reden, want dit is een exceptionele film. De film is geschoten in kleur, maar toch koos regisseur Wellman ervoor om vrijwel enkel de kleuren zwart en wit te gebruiken. De ranch waar het grootste gedeelte van de film zich afspeelt is ingericht met vrijwel enkel zwart, wit of grijs terwijl ook de personages in deze kleuren gekleed gaan. Slechts af en toe worden er dan ineens echte kleuren zoals rood of geel gebruikt en deze verscheuren dan niet alleen op prachtige wijze de zwart-witte mise-en-scène, maar hebben ook een thematische of narratieve functie.

Een van de speerpunten van de meeste Westerns is het filmen op locaties, maar deze film doet daar ook al iets bijzonders mee: de hoofdlocatie is overduidelijk een studioset en wordt er geen poging gedaan om dit te verhullen, terwijl de scènes van de jacht op panter duidelijk weer indrukwekkende locatieopnames zijn. Het punt is dat de hele film zich slechts op deze twee locaties afspeelt en het overduidelijke schisma tussen beide locaties geeft de film een bijna schizofreen karakter. Je zou kunnen beredeneren dat het de wildernis versus de beschermde omgeving van het gezin is, maar in praktijk zijn beide omgevingen even vijandig en onstabiel. Wellman gebruikt zijn CinemaScope composities op bijzonder indrukwekkende wijze: niet alleen zijn de besneeuwde bomenrijen een imponerend schouwspel, maar ook juist in de huiskamerscènes gebruikt Wellman het brede CinemaScope formaat op ingenieuze wijze waarbij vaak allerlei karakters in prachtige composities getoond worden en hun onderlinge verhoudingen duidelijk worden.

De muziek van Roy Webb is heerlijk dreigend en geeft de film een mooie onderhuidse spanning. Het is scenario van A.I. Bezzerides (oa. ‘They Drive By Night’, ‘Kiss me Deadly’) is heerlijk psychologisch van aard en hoewel hij op zich stereotiepen gebruikt (de dronken vader, de strenge moeder, de domme Indiaan etc) is de wijze waarop hij deze karakters combineert behoorlijk sterk. Hierbij wordt hij zeer geholpen door de uitmuntende acteurs, waarbij Robert Mitchum een van zijn typische arrogante rollen doet en vooral Beulah Bondi als matriarch fenomenaal was. Al met al is ‘Track of the Cat’ een bijzonder intelligente, ingenieus in beeld gebrachte, psychologische Western en ik wil iedereen eigenlijk met klem aanraden dit bijzonder mooie kleinnood zo snel mogelijk te gaan zien, want de dit jaar uitgekomen DVD is bijzonder goedkoop en van geweldige kwaliteit.